پوش باتن چیست؟

[toc]

پوش باتن چیست؟

پوش باتن را معمولاً بانام شستی نیز می‌شناسند که عملکردی بسیار ساده، اما کاربردی را داراست. پوش باتن را می‌توان یک ابزار سوئیچی دانست که در کنترل کردن ماشین‌آلات صنعتی و فرآیندهایی دیگر به کار گرفته شوند.

این قطعات در تابلو برق‌ صنعتی و ماشین‌های صنعتی بسیار به کار می‌روند و نحوه عملکردان ها به این صورت است که با پذیرش یک نیرو مکانیکی خارجی که معمولاً از طرف کاربر است، می‌تواند تغییراتی را در جریان الکتریکی ایجاد کند.

بدنه پوش باتن ها را بسیار محکم می‌سازند که معمولاً جنس آن از پلاستیک سخت و فشرده و یا فلز است. سطح روی پوش باتن که به‌صورت دکمه است را بسیار صاف می‌سازند تا در زمان فشار دادن و استفاده از آن، آسیبی به انگشتان دست وارد نشود. سرپوش باتن معمولاً اشکال هندسی دایره یا مربع را داراست.

پوش باتن‌ها باهدف‌های مختلفی مورداستفاده قرار می‌گیرند که می‌تواند راه‌اندازی، توقف و قطع، ایجاد تغییر در نحوه کار و … در مدارهای فرمان را به همراه داشته باشد. برای کار با پوش باتن‌ها می‌توان از طریق فشار دادن، ضربه، مشت و … از آن‌ها استفاده کرد که استفاده از هرکدام از این موارد، به طراحی سرپوش باتن ها بستگی دارد.

انواع مدل‌های پوش باتن

حال که با تعریف پوش باتن آشنا شدید، لازم است که انواع مدل‌های آن را به شما معرفی کنیم.

برخی از پرکاربردترین مدل‌های پوش باتن عبارت‌اند از:

پوشن باتن عادی

این نوع از کلیدهای پوش باتن در رنگ‌های مختلفی مانند قرمز، زرد، سبز و … ساخته می‌شوند که برای ساخت سرپوش باتن ها از اشکال هندسی چون دایره، مربع و مستطیل استفاده می‌شود.

استفاده از این نوع شستی ها بیشتر برای راه‌اندازی، توقف و … است و معمولاً برای استفاده در زمان‌هایی است که هیچ‌گونه حالت اضطراری وجود نداشته باشد.

پوش باتن چراغ‌دار یا بدون چراغ هر دو در بازار موجود هستند و می‌توان متناسب با محیط استفاده آن، هرکدام را خریداری کرد.

بیشتر بخوانید» معرفی کامل تابلو برق mdp + آشنایی با کاربردهای آن

پوش باتن با عملگر چندگانه

این نوع از پوش باتن‌ها بسیار کاربردی هستند زیرا نیاز نیست که برای هر مدار فرمان یک پوش باتن را استفاده کرد و از شلوغ شدن و سیم‌کشی‌های زمان‌بر جلوگیری می‌کند. پوش باتن با عملگر چندگانه در مقابل پوش باتن با عملگر تک قرار دارد که تنها می‌تواند برای کنترل یک مدار فرمان مورداستفاده قرار بگیرد.

استفاده از پوش باتن با عملگر چندگانه مزیت‌هایی چون کاهش هزینه‌ها، عیب‌یابی سریع‌تر، کمتر کردن میزان سیم‌کشی و … را به همراه دارد.

پوش باتن قارچی

یکی دیگر از انواع مدل‌های شستی ها، شستی یا پوش باتن قارچی است که ظاهری شبیه به قارچ دارد. استفاده از این مدل شستی بیشتر در زمان‌هایی که باید فشار دادن و استفاده از پوش باتن با سرعت‌بالا همراه باشد، استفاده می‌شود.

معمولاً استفاده از شستی قارچی بارنگ قرمز برای زمان‌های اضطراری و استفاده از همین شستی بارنگ‌های دیگر، برای مواقع و زمان‌های عادی است.

این نوع از پوش باتن ها خود به دودسته معمولی و قفل شو تقسیم می‌شوند. لازم به ذکر است قیمت پوش باتن ها با یکدیگر متفاوت‌اند و این قیمت کاملاً تحت تأثیر کیفیت، ابعاد و … است.

انواع پوش باتن ها ازنظر کاربرد

در قسمت قبلی انواع مدل‌های پوش باتن را ذکر کردیم و در این قسمت قصد داریم، انواع پوش باتن را ازلحاظ نوع استفاده معرفی کنیم که به دو گروه تقسیم می‌شوند.

این دو گروه عبارت‌اند از:

پوش باتن های فشاری

در این نوع مدل از شستی ها، برای استفاده کافی است که آن را فشار دهیم. با فشار دادن عمل قطع یا وصل جریان را انجام می‌دهیم و اگر دست خود را برداریم، مدار به حالت قبلی خود بازخواهد گشت. پس اگر بخواهیم قطع یا وصل بودن جریان ادامه داشته باشد، باید دست خود را از روی شستی برنداریم.

پوش باتن های صفر و یک

این نوع از پوش باتن ها کاملاً برخلاف پوش باتن های فشاری عمل می‌کنند زیرا با فشار دادن آن، وضعیت تغییر می‌کند و با برداشتن دست خودمدار در همان حالت باقی می‌ماند. در این نوع از شستی ها می‌توان برای بازگرداندن و تغییر حالت دوباره، پوش باتن را فشار داد.

در صورتی که تمایل دارید با انواع ترمینال تابلو برق آشنا شوید، روی لینک داده شده کلیک کنید.

معنا و مفهوم رنگ‌های پوش باتن

همان‌طور که گفته شد، پوش باتن ها در رنگ‌های مختلفی تولید می‌شوند که به‌صورت پوش باتن چراغ‌دار یا فاقد آن هستند. برخی از این رنگ‌ها عبارت‌اند از:

• رنگ سبز: برای راه‌اندازی و شروع به کار
• رنگ قرمز: برای توقف دستگاه

کاربرد پوش باتن

خرید پوش باتن به دلایل زیادی می‌تواند صورت بگیرد، اما به‌طورکلی می‌توان گفت که در تجهیزات و وسایل الکتریکی منازل، ماشین‌آلات صنعتی، تجهیزات مکانیکی، تابلو فرمان و … استفاده می‌شوند که برای راه‌اندازی، قطع و … به کار گرفته می‌شوند.

تفاوت های پوش باتن با کلید امرجنسی و کلید قطع اضطراری

پوش باتن، کلید امرجنسی و کلید قطع اضطراری هر سه برای کنترل مدارهای الکتریکی استفاده می‌شوند، اما تفاوت‌های کلیدی در عملکرد و هدف دارند.

پوش باتن (Push Button):

این یک کلید لحظه‌ای است که فقط تا زمانی که فشار داده می‌شود، مدار را وصل یا قطع می‌کند و پس از رها شدن به حالت اولیه بازمی‌گردد. در تابلوهایی مانند تابلو برق سه فاز، شستی‌های فشاری معمولاً برای فرمان استارت و استاپ موتورهای الکتریکی، پمپ‌ها و تجهیزات صنعتی استفاده می‌شوند. این قطعات نقش مهمی در کنترل ایمن و سریع فرآیندها داشته و از پرکاربردترین تجهیزات کنترلی در تابلوهای برق صنعتی به شمار می‌روند.

کلید امرجنسی (Emergency Stop Button):

این کلید یک نوع خاص از پوش باتن است که به گونه‌ای طراحی شده تا در مواقع خطر یا اضطرار، یک فرآیند را به سرعت و به طور کامل متوقف کند. این کلید معمولاً به رنگ قرمز با زمینه زرد است و دارای مکانیزم قفل‌شونده (لچینگ) است؛ یعنی پس از فشردن، در حالت فعال باقی می‌ماند تا زمانی که به صورت دستی (با چرخاندن یا کشیدن) آزاد شود. هدف آن فراهم کردن یک توقف فوری و ایمن در شرایط اضطراری است.

کلید قطع اضطراری (Emergency Disconnect Switch):

این کلید از کلید امرجنسی نیز جامع‌تر است و وظیفه قطع کامل منبع تغذیه الکتریکی یک دستگاه یا سیستم را در مواقع اضطراری بر عهده دارد. این کلید معمولاً یک سوئیچ چرخشی یا اهرمی بزرگ است که می‌تواند جریان برق را در نقطه ورودی تجهیزات کاملاً قطع کند. هدف آن ایزوله کردن کامل تجهیزات از برق برای جلوگیری از شوک الکتریکی، آتش‌سوزی یا آسیب‌های جدی‌تر در شرایط اضطراری شدید است. این کلید غالباً برای تعمیر و نگهداری اضطراری نیز کاربرد دارد.

---

ا